Rekordowy skup mleka i przychody w Mlekpol (SM)

© mlekpol (sm)

Podczas Zebrania Przedstawicieli Mlekpol (SM), które odbyło się 26 czerwca, Zarząd otrzymał absolutorium za działalność w 2025 r. Delegaci wybrali również nową Radę Nadzorczą. Miniony rok Spółdzielnia zamknęła rekordowym skupem mleka.

Rok 2025 był dla mleczarni Mlekpol (SM) czasem wymagającym, ale zakończył się wynikami potwierdzającymi pozycję jednego z liderów polskiego mleczarstwa. Spółdzielnia skupiła ponad 2,16 mld litrów mleka, co odpowiada ok. 16% skupu krajowego. Najsilniejszą pozycję Mlekpol (SM) utrzymuje w województwach podlaskim i warmińsko-mazurskim, ale wzrost skupu odnotowano w każdym powiecie, z którego pochodzi surowiec. Średnioroczna cena płacona dostawcom wyniosła 2,48 zł za litr i będąc o 17 groszy wyższa niż rok wcześniej – okazała się jedną z najwyższych w historii spółdzielni. Mlekpol (SM) uzyskał także obroty na poziomie ponad 7,65 mld zł z dynamiką wzrostu wynoszącą ok. 6%.

Od czego zależy przyszłość sektora mleczarskiego?

© kzsm zw. rew.

• Mimo rekordowego eksportu w 2025 r. (3,9 mld euro) kondycja branży jest silnie zróżnicowana. Obok nowoczesnych liderów rynkowych funkcjonują spółdzielnie działające pod permanentną presją kosztową
• Przetrwanie mniejszych spółdzielni zależy od ich elastyczności i inwestycji w transformację energetyczną, automatyzację oraz bezpieczeństwo cyfrowe, przy utrzymaniu lojalności dostawców

Polska pozycja w dziedzinie produkcji mleka w Europie w ostatnich latach wzrosła, ale czy przetwórcy umocnili swoją pozycję? Czy spółdzielnie posiadają poduszkę finansową na gwałtowne wahania koniunktury, czy też należy oczekiwać dalszego zmniejszania się ich liczby? – zapytaliśmy Marka Kapicę, prezesa zarządu KZSM Zw. Rew. – Myślę, że odpowiedź nie jest zero-jedynkowa. Przetwórcy jako sektor niewątpliwie umocnili swoją pozycję, czego najlepszym dowodem jest rekordowy eksport produktów mlecznych z Polski w 2025 r. – 3,9 mld euro i dodatnie saldo handlu na poziomie 2,0 mld euro. To pokazuje, że polskie mleczarstwo potrafi skutecznie konkurować nie tylko skalą produkcji, ale też obecnością na rynkach zagranicznych. Natomiast siła przetwórstwa jest dziś rozłożona bardzo nierówno.

Gramatura w parze z mobilnością i impulsem

© milk trade polska

• Wysoka gęstość odżywcza (49 g białka/100 g produktu) stawia serowe przekąski firmy Milkeffekt w centrum uwagi konsumentów w toku wyboru żywności na wycieczkę, wyprawę czy tylko letni spacer
• Współczesny handel i konsumenci coraz mocniej faworyzują mniejsze gramatury produktów

– Handel coraz częściej oczekuje wygodnych gramatur dostosowanych zarówno do szybkiego zakupu impulsowego, jak i wyjazdów weekendowych – powiedziała Forum Mleczarskiemu Aneta Będkowska, key account manager w firmie Milk Trade Polska. – W naszej kategorii produktowej największym zainteresowaniem cieszą się opakowania w przedziale 100–200 g, które są praktyczne, łatwe do zabrania i odpowiadają potrzebom mniejszych gospodarstw domowych. Idealnym produktem typu „on the go” jest nasza nowość Siir Crunch w opakowaniu 25 g.

Convenience napędza segment „on-the-go”

© grupa polmlek

• Największą dynamikę sprzedaży produktów typu on -the-go wnoszą Grupie Polmlek sklepy convenience
• Konsumenci szukają produktów pozwalających na pełną swobodę użycia będąc w ruchu

– Grupa Polmlek mocno stawia na produkty „on the go”. Od lat mamy w ofercie jogurty z granolą w topperze, które doskonale wpisują się w ten trend i zastępują np. drugie śniadanie. Aktualnie wprowadziliśmy na rynek skyr z topperem z granolą z dodatkiem machy lub ube – absolutnie innowacyjne połączenie zarówno pod względem smaków, jak i funkcjonalności – powiedziała Forum Mleczarskiemu Joanna Kołodyńska, dyrektor marketingu, Grupa Polmlek. – Matcha ma właściwości antyoksydacyjne, ube ponadto jest dobrym źródłem białka, witamin, a skyr to doskonała baza – bez tłuszczu, wysokobiałkowa, wyraźnie owocowa. Największa dynamika sprzedaży naszych produktów to sklepy convenience, co pozwala przypuszczać, że sporo osób żyje szybko, intensywnie, a po zdrowe przekąski zamiast domowego posiłku sięgają dość regularnie.

Architektura wartości znanej marki

© mlekpol (sm)

• Budowanie trwałej pozycji rynkowej nie może opierać się wyłącznie na konkurowaniu ceną. Kluczem do sukcesu i odporności na presję cenową jest dostarczanie realnej, unikalnej wartości dla konsumenta.
• Marka Łaciate dynamicznie ewoluuje. Wychodzi naprzeciw nowoczesnym potrzebom żywieniowym – od klasycznego mleka (w tym bez laktozy), przez produkty funkcjonalne (z magnezem i biotyną), aż po segment wysokobiałkowy (linia Łaciate Protein+).

Silnej marki nie zbuduje się samą ceną – o jej sile decyduje wartość, jaką oferuje ona konsumentom. Wokół tej tezy swoje wystąpienie zbudowała Dorota Grabowska, dyrektor marketingu Mlekpol (SM), podczas konferencji naukowej „Marka w rozwoju przedsiębiorstw i regionu”, która w dniach 24–25 czerwca 2026 r. odbyła się we Wschodnioeuropejskiej Akademii Nauk Stosowanych w Białymstoku. Prelegentka mówiła m.in. o strategii wzrostu marki Łaciate i o tym, jak budować jej siłę na dynamicznie zmieniającym się rynku.

Mleko w skupie dalej tanieje

© forummleczarskie

Według Głównego Urzędu Statystycznego cena skupu mleka w maju 2026 r. wyniosła 180,42 zł /1 hl i była niższa o 20% niż w maju 2025 r. Cena skupu mleka w odniesieniu do kwietnia 2026 r. była o 1,2% niższa. Najwyższe ceny w maju 2026 r. odnotowano w województwach: podlaskim 195,46 zł/1 hl, lubelskim 181,94 zł/1 hl, podkarpackim 180,67 zł/1 hl.

Gwałtowny wzrost produkcji OMP wyhamował ceny

© forummleczarskie

Najważniejsze informacje z rynku mleczarskiego w Unii Europejskiej:

• ceny masła w UE: 386 euro/100 kg, -2,8% w ciągu ostatnich 4 tygodni;
• ceny odtłuszczonego mleka w proszku w UE: 273 euro/100 kg, -2,2% w ciągu ostatnich 4 tygodni;
• ceny odtłuszczonego mleka w proszku w UE: 324 euro/100 kg, -2,1% w ciągu ostatnich 4 tygodni;
• ceny cheddara w UE: 316 euro/100 kg, +0,7% w ciągu ostatnich 4 tygodni;
• ceny mleka spot wzrosły, obecnie wynoszą 42,8 c/kg (21.06.2026).

Jakie cyberzagrożenia mogą zaistnieć w firmie mleczarskiej?

© mlekpol (sm)

• Największym zagrożeniem dla branży mleczarskiej są ataki typu ransomware oraz incydenty, które mogą nagle zatrzymać systemy produkcyjne i logistyczne
• Integracja systemów biurowych z liniami produkcyjnymi otwiera cyberprzestępcom furtkę do nieautoryzowanego dostępu do systemów automatyki przemysłowej.

W wielu mleczarniach od dawna stawia się na automatyzację procesów produkcyjnych, robotyzację, a od niedawna również wdrażanie AI. Cyberbezpieczeństwo to jednak coś innego. Jakie cyberzagrożenia mogą zaistnieć w firmie mleczarskiej? – zapytaliśmy Piotra Piwowarczyka, kierownika Działu Informatyki w mleczarni Mlekpol (SM).

– Kluczowe ryzyka dotyczą przede wszystkim zakłócenia ciągłości działania – np. w wyniku ataków ransomware lub incydentów prowadzących do niedostępności systemów produkcyjnych i logistycznych. Równie istotnym obszarem jest bezpieczeństwo danych, w tym informacji handlowych, receptur, harmonogramów produkcji czy danych operacyjnych.

Jakie są silniki rozwoju polskiego mleczarstwa?

© kzsm zw. rew.

Czy dotychczasowe czynniki decydujące o rozwoju polskiego mleczarstwa nadal są aktualne, czy musimy włączyć nowe silniki rozwoju? Co to mogłoby być? O to zapytaliśmy Marka Kapicę, prezesa zarządu Krajowego Związku Spółdzielni Mleczarskich Zw. Rew. – Dotychczasowe atuty nadal mają znaczenie. Wciąż bardzo ważne są dobra baza surowcowa, profesjonalizacja gospodarstw, doświadczenie spółdzielczości mleczarskiej oraz kompetencje eksportowe. Ale to już nie wystarczy. Nowe silniki rozwoju to przede wszystkim inwestycje w efektywność energetyczną, automatyzację, cyfryzację, bezpieczeństwo danych i procesów, a także budowanie większej wartości rynkowej produktów. Musimy też lepiej wykorzystać potencjał badań, współpracy z nauką i bardziej zaawansowanego zarządzania produkcją.

Komisarz Hansen i minister Krajewski na spotkaniu z Polską Izbą Mleka

© pim

• Kluczem do stabilności jest otwieranie nowych kierunków eksportu (Brazylia, unijne misje do Tajlandii i Meksyku)
• Szansą dla mleczarstwa jest zwiększenie unijnego budżetu promocyjnego ze 130 mln do 205 mln euro, przy czym produkty mleczarskie już stanowią ponad 1/3 realizowanych kampanii

W dniu 19 czerwca 2026 r. na zaproszenie ministra Stefana Krajowskiego i prezes PIM Agnieszki Maliszewskiej unijny komisarz ds. rolnictwa Christian Hansen odwiedził Branżowe Centrum Umiejętności sektora mleczarskiego w Wysokim Mazowieckim oraz spotkał się z członkami Polskiej Izby Mleka. To było wyjątkowe spotkanie i okazja do ważnych rozmów dla podmiotów zrzeszonych w Polskiej Izbie Mleka. – Cieszę się, że mogę być w Polsce, która to jest często opisywana jako kraj mlekiem i miodem płynący. Cieszę się w związku z tym, że mogę spotkać się z sektorem mleczarskim – powiedział komisarz Hansen. – Szczególnie jest to dla mnie cenne, że mogę być na Podlasiu. W ciągu ostatnich 15 lat pozyskiwanie mleka zwiększyło się o 50% dzięki czemu Polska stała się jednym z pięciu topowych producentów produktów mleczarskich w Unii Europejskiej i w ogóle jednym z największych producentów na świecie. W ubiegłym roku nastąpił spadek pogłowia, a mimo to do zakładów mleczarskich przekazano 14 miliardów litrów mleka. To stanowi 3-procentowy wzrost i wyraźnie pokazuje, jak konkurencyjne jest polskie mleko.

Polska potrzebuje silnego głosu na poziomie europejskim

© forummleczarskie

Podczas czerwcowego Walnego Zgromadzenia Członków Związku Polskich Przetwórców Mleka jednym z kluczowych tematów była rosnąca rola decyzji zapadających na poziomie Unii Europejskiej dla codziennego funkcjonowania polskich zakładów mleczarskich. Uczestnicy zwrócili uwagę na potrzebę zapewnienia, by perspektywa polskiego przetwórstwa była skuteczniej obecna w pracach European Dairy Association (EDA) jako organizacji reprezentującej europejski sektor mleczarski wobec instytucji unijnych.

Polska należy do największych producentów mleka w Unii Europejskiej i jest jednym z największych europejskich eksporterów produktów mleczarskich. Skala sektora nie przekłada się jednak na proporcjonalną obecność polskiego głosu w europejskiej debacie branżowej. W ocenie ZPPM to obszar, który wymaga wspólnej, spokojnej pracy całego środowiska – niezależnie od formy własności i modelu działania poszczególnych przedsiębiorstw.

Uczmy najmłodsze pokolenia, jak szanować zdrowie

© adm/wild polska

• Trend czystej etykiety powinien być elementem edukacji prozdrowotnej
• Produkty tego typu pozwalają również budować marżę

– Polacy czytają etykiety. Brak dodatków w produktach żywnościowych staje się oczekiwanym standardem – powiedział Forum Mleczarskiemu Mirosław Michnowicz, dyrektor zarządzający ADM Nutrition / Wild Polska. – Dzisiaj nie trzeba już do tego namawiać ani konsumentów, ani producentów. Każdy szanujący się producent ma w swoim portfolio produkty z tego segmentu. Dobrze by było podeprzeć te oczekiwania procesem edukacyjnym dotyczącym inteligencji zdrowotnej. Każdy z producentów jest również konsumentem. Trend czystej etykiety powinien być narzędziem budowania inteligencji i edukacji prozdrowotnej. Uczmy najmłodsze pokolenia, jak szanować zdrowie – jak się odżywiać, żeby żyć i funkcjonować satysfakcjonująco. 

FrieslandCampina scentralizowała produkcję masła

© frieslandcampina

• Rozbudowa zakładu w Lochem jest elementem koncentracji produkcji
• Dzięki niej poprawiono wydajność i obniżono koszty produkcji, co w czasie niskich cen na rynku poprawia rachunek ekonomiczny

Firma mleczarska FrieslandCampina uruchomiła nową instalację produkcyjną masła w zakładzie w Lochem. Dzięki tej rozbudowie firma zwiększa moce produkcyjne. FrieslandCampina twierdzi, że odpowiada na rosnące zapotrzebowanie na produkty maślane do użytku profesjonalnego i dla konsumentów. Obejmuje to masło dla klientów profesjonalnych pod marką Debic, dostarczane w kartonach oraz produkty konsumenckie w opakowaniach dla marek takich jak Campina Botergoud, Frico i Frau Antje. Nowa instalacja poprawi wydajność: roczna oszczędność energii elektrycznej wyniesie 700 000 kWh, a gazu 95 000 m³.

Transparentność algorytmów kluczowa dla infrastruktury krytycznej

© seen technologie

• W nowoczesnej oczyszczalni mleczarskiej liczba zmiennych wpływających na stabilność procesu jest bardzo duża
• System ASOS nie jest oparty na generatywnej sztucznej inteligencji i nie podejmuje decyzji za operatora

Mówiąc o automatyzacji procesów, trudno nie wspomnieć o AI jako elemencie umożliwiającym niespotykany skok w przyszłość. Za co odpowiada Państwa system ASOS i jakie możliwości ma AI w Państwa rozwiązaniach dla zakładów mleczarskich? 

– Wokół sztucznej inteligencji pojawia się dziś bardzo wiele uproszczeń, dlatego warto to precyzyjnie rozróżnić – powiedział Dariusz Jasak, prezes zarządu firmy SEEN Technologie. – System ASOS nie jest rozwiązaniem opartym na generatywnej sztucznej inteligencji. To zaawansowany system doradczy wykorzystujący modele matematyczne, algorytmy procesowe oraz analizę danych w czasie rzeczywistym. Jego zadaniem nie jest autonomiczne podejmowanie decyzji zamiast operatora, ale wspieranie człowieka w prowadzeniu coraz bardziej złożonych procesów technologicznych.

Korekta w notowaniach na rynkach mleczarskich

© forummleczarskie

Najważniejsze informacje z rynku mleczarskiego Unii Europejskiej:

• ceny masła w UE: 392 euro/100 kg, -1,2% w ciągu ostatnich 4 tygodni;
• ceny OMP w UE: 274 euro/100 kg, -2,4% w ciągu ostatnich 4 tygodni;
• ceny PMP w UE: 328 euro/100 kg, -1,4% w ciągu ostatnich 4 tygodni;
• ceny cheddara w UE: 314 euro/100 kg, -0,1% w ciągu ostatnich 4 tygodni;

Ceny mleka spot wzrosły, obecnie wynoszą 42,8 c/kg (14.06.2026). Koszty paszy spadły o -1%, a koszty energii spadły o -2,7% w 24. tygodniu w porównaniu z poprzednimi 4 tygodniami. 

Od czego zależy pozycja polskiego mleczarstwa?

© kzsm zw. rew.

• Niższe koszty pracy czy wzrost skali działania w mleczarstwie tracą na znaczeniu
• Staliśmy się 3. największym producentem mleka w Europie i 12. największym na świecie, ale nie jest to dane nam raz na zawsze

– Na znaczeniu zdecydowanie zyskują dziś koszty i ryzyka, które jeszcze kilka lat temu były traktowane jako kwestie dodatkowe albo „na później”. Mam na myśli energię, cyberbezpieczeństwo, odporność łańcucha dostaw, wymogi środowiskowe i dostęp do kapitału na modernizację – powiedział Marek Kapica, prezes zarządu Krajowego Związku Spółdzielni Mleczarskich Zw. Rew. – Energia nie jest już tylko pozycją kosztową w Excelu – staje się elementem bezpieczeństwa operacyjnego zakładu. Z kolei ESG przestaje być tematem wizerunkowym, a staje się językiem rynku, finansowania i współpracy z odbiorcami. Równie wyraźnie rośnie znaczenie eksportu, bo to on daje części zakładów oddech i możliwość dywersyfikacji ryzyka.

Jak oczyszczalnia wpływa na konkurencyjność zakładu

© seen technologie

Przez lata w branży mleczarskiej oczyszczalnia ścieków była postrzegana jako „zło konieczne” i kosztowny koniec procesu. Pan i frma SEEN Technologie twierdzą, że dziś to element bezpieczeństwa systemowego. To zmiana paradygmatu czy może konieczny efekt dokładnej kalkulacji ekonomicznej dla każdej mleczarni? – To zdecydowanie zmiana paradygmatu, choć wymuszona bardzo konkretnymi uwarunkowaniami ekonomicznymi i rosnącą skalą ryzyk operacyjnych – powiedział Forum Mleczarskiemu Dariusz Jasak, prezes zarządu firmy SEEN Technologie. – Jeszcze kilka lat temu oczyszczalnia ścieków była postrzegana głównie jako infrastruktura środowiskowa – niezbędna do spełnienia wymogów regulacyjnych, ale pozostająca poza strategicznym obszarem zarządzania zakładem. Dziś jej rola wygląda zupełnie inaczej.  W nowoczesnym mleczarstwie stabilność procesów wodno-ściekowych ma bezpośredni wpływ na ciągłość produkcji, efektywność energetyczną, bezpieczeństwo operacyjne oraz jakość końcowego produktu. Oczyszczalnia przestaje być końcem procesu, a staje się integralnym elementem całego systemu technologicznego i jednym z czynników wpływających na konkurencyjność zakładu.

Sezon grillowy trwa coraz dłużej

© ryki (sm)

• W segmencie produktów na grilla liczą się wygoda, uniwersalność i możliwość szybkiego przygotowania
• W okresie wiosenno- letnim obserwowany jest wyraźny wzrost sprzedaży serów na grilla

– Sezon grillowy rozpoczyna się dziś znacznie wcześniej niż jeszcze kilka lat temu i coraz częściej trwa aż do początku jesieni – powiedział Forum Mleczarskiemu Krzysztof Kłos wiceprezes mleczarni Ryki (SM). – Wraz z pierwszymi cieplejszymi weekendami wiosny konsumenci zaczynają szukać produktów, które sprawdzą się podczas spotkań na świeżym powietrzu, wyjazdów i do letnich posiłków. W tej kategorii szczególnie liczy się wygoda, uniwersalność i możliwość szybkiego przygotowania potraw bez konieczności skomplikowanej obróbki. Największą popularnością cieszą się sery, które dobrze zachowują strukturę podczas grillowania i jednocześnie pasują do lekkiej, letniej kuchni. Konsumenci chętnie wybierają m.in. sery wędzone oraz produkty o bardziej wyrazistym smaku, które można wykorzystać zarówno na grillu, jak i w sałatkach czy przekąskach.

Sery na grilla to kategoria o wyraźnym wzroście

© milk trade polska

• Duże sieci generują wysokie wolumeny dzięki sezonowym ekspozycjom i akcjom promocyjnym, natomiast handel tradycyjny bardzo dobrze reaguje na produkty regionalne i premium
• Konsumenci serów na grilla często podejmują decyzje zakupowe pod wpływem impulsu, dlatego dobra ekspozycja produktu w sezonie ma bardzo duże znaczenie.

– W obecnym sezonie spodziewamy się dalszego wzrostu kategorii serow grillowych – powiedziała Forum Mleczarskiemu Ewa Badocha-Kowalska specjalista ds. sieci międzynarodowych Milk Trade Polska. – Konsumenci bardzo chętnie wybierają sery parzone i wędzone, które świetnie sprawdzają się na ruszcie dzięki swojej strukturze i charakterystycznemu smakowi. Bardzo dobrze rozwija się segment serów regionalnych typu Ser Janosika, które po podgrzaniu stają się miękkie i delikatnie ciągnące, zachowują równocześnie pieczoną skórkę. Coraz większym zainteresowaniem cieszą się produkty z dodatkami smakowymi i gotowymi sosami – stąd pozytywnie przyjęte zostały warianty sera Janosik z sosami: z żurawiną, śliwką z nutą chilli oraz barbecue, które odpowiadają na trend poszukiwania wygodnych, gotowych inspiracji grillowych premium.

Różnorodność branży to także nierówność warunków działania

© kzsm zw. rew.

• Produkcja mleka staje się bardziej spolaryzowana
• Duże zakłady mogą szybciej inwestować w efektywność, a mniejsze działają pod pressją płynności

– Chciałbym, aby KZSM był przede wszystkim silnym, merytorycznym i wiarygodnym głosem spółdzielczego mleczarstwa — partnerem zarówno dla administracji, jak i dla samych mleczarni. Dziś nie wystarczy już reagować na bieżące kryzysy – powiedział Forum Mleczarskiemu Handel Marek Kapica, prezes zarządu KZSM Zw. Rew. – Trzeba równolegle myśleć o opłacalności produkcji, bezpieczeństwie energetycznym, warunkach handlu, eksporcie oraz o tym, jak utrzymać konkurencyjność branży w perspektywie kilku lat, a nie tylko kilku miesięcy. To jest dla mnie zasadniczy punkt ciężkości.