Sery podpuszczkowe: Królewska kategoria
Marketingowe działania promocyjne
Sery podpuszczkowe w Polsce to bardzo popularna kategoria. Dzisiaj trudno sobie wyobrazić śniadanie lub kolację bez plasterka sera żółtego. Produkty te, oprócz standardowego kulinarnego przeznaczenia, często wykorzystywane są do urozmaicania smaku wielu potraw, zarówno na zimno jak i na gorąco. Część z nich stanowi podstawę deski serowej. Coraz częściej sery stosowane są jako pożywna, szybka przekąska.
Jakość i smak

Producenci prześcigają się zarówno w jakości organoleptycznej jak i sensorycznej. Sery stają się coraz bardziej wyrafinowane w smaku i zapachu. Serowarzy pracują nad oryginalną nutą organoleptyczną, doskonale wyróżniającą producenta. Sery rozwija się w dwóch kierunkach – długości dojrzewania oraz smaku. Rośnie liczba serowni proponujących sery o bogatym bukiecie smaku i aromatu serów długodojrzewających. Niewielka i wciąż malejąca grupa eksperymentuje z dodatkami smakowymi, tj. zioła, czosnek, kawałki orzechów, migdałów, pomidorów papryki lub kawałki trufli. Sery wzbogacane są w nutki wina, wywaru z gruszek, piwa bądź szampana wpływające na smak oraz strukturę sensoryczną sera oraz pesto zielonego, czerwonego czy lawendy, które wpływają na smak i kolor. Jakość i pozytywne wizerunkowe skojarzanie z producentem to niewątpliwe główna broń wytwórców serów. Bezsprzecznie wyroby oferowane przez polskie mleczarnie mogą coraz częściej śmiało konkurować z importowanymi specjalnościami serowymi.
Wśród krajowych dostawców największy dorobek mają: Spomlek (SM), Hajnówka (OSM), Grupa Mlekovita, Mlekpol (SM) i Włoszczowa (OSM).
Opakowanie
Rozwój opakowalnictwa w zakresie serowarstwa podąża niewątpliwie za hasłem: jak mnie widzisz tak mnie oceniasz. Pierwszym wyraźnym punktem zmian w zakresie opakowalnictwo było wprowadzenie różnych form dostępności produktów. Dzisiaj sery te można kupić nie tylko na wagę, ale także w plasterkach, kostkach i wiórkach. Opakowania stosowane w serowarstwie nie tylko chronią produkty, ale także ułatwiają ich podanie (opakowanie open-close) albo przechowywanie. Poprzez zastosowanie konkretnych typów opakowań wzmocniony został branding prawie wszystkich producentów serów w Polsce. Dzisiaj coraz częściej kupuje się ser od znanego dostawcy. Należy mocno podkreślić, że praca włożona w wizerunek opakowań jest godna najwyższej pochwały. Opakowania są czytelne, ujednolicone gatunkowo i wizerunkowo, z szatą graficzną zachęcającą do degustacji. Największe osiągnięcia w udanym eksperymentowaniu mają tu: Sierpc (OSM), Ryki (SM) i Spomlek (SM) z opakowaniem typu koperta.

Sery od krów żywionych paszami bez GMO
Kolejnym ciekawym argumentem wykorzystywanym przez producentów jest informacja, że produkty są wytwarzane z mleka od krów żywionych paszami bez GMO. Jest to ciekawy trend zgodny częściej z modą, ale zgodny również z oczekiwaniem, by żywić się produktami wartościowymi. Wśród pewnej grupy konsumentów nadal panują mieszane uczucia, względem tematu modyfikacji genetycznych i pojawianie się na rynku nowego podsegmentu produktów bez GMO z pewnością zostało przyjęte przez nich z zadowoleniem. Tego typu informacje na opakowaniach umieszczają m.in. producenci serów twardych tj. Hochland Polska, Mlekpol (SM) i Spomlek (SM).

Jacek Wyrzykiewicz
PR & Marketing Services Manager w Hochland Polska
Zainteresowanie serami podpuszczkowymi jest duże, a popyt na nie ma tendencję wzrostową. Jednak Polacy zmieniają swoje nawyki, bowiem coraz więcej konsumentów cierpi na nietolerancję laktozy, dlatego postanowiliśmy ją wykluczyć z naszych serów żółtych. Mleko używane do produkcji serów poddajemy działaniu bakterii mlekowych odpowiednich dla określonych wariantów sera, które rozkładają laktozę. Struktura sprzedaży serów według gatunku i typu holenderskiego czy szwajcarskiego jest stabilna. O smaku serów Hochland decydują tylko naturalne składniki, takie jak sól, która wzbogaca smak. Sery Hochland wyróżnia kilka istotnych elementów. Nasze sery nie zawierają sztucznych konserwantów ani dodatkowych tłuszczów roślinnych, które często możemy spotkać w produktach gorszej jakości. Sery żółte Hochland są podstawą wyjątkowych kanapek. Pyszne kanapki to jednak nie wszystko. Hochland jako ekspert w produkcji serów żółtych oferuje gamę różnorodnych smaków, z których każdy doskonale sprawdzi się w kuchni i podkreśli smak ulubionych potraw. Wapń jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu: wpływa na zdrowie kości i zębów, pomaga utrzymać równowagę kwasowo-zasadową, łagodzi alergie skórne i pokarmowe, reguluje ciśnienie krwi. Właśnie dlatego dbamy o to, by nasze sery były bogate w wapń. Mleko używane do produkcji naszych serów jest najwyższej jakości i pochodzi z gospodarstw rodzinnych specjalizujących się w produkcji mleka. Głównie są to gospodarstwa zlokalizowane na terenie Mazowsza i Podlasia.
Moda na bio
Najnowszym i bardzo mocno sygnalizowanym przez największych kupców nabiału w Polsce czynnikiem jest wzrost zainteresowania produktami organicznymi przez mieszkańców największych miast. Można wręcz odnieść wrażenie, że to najbardziej dynamiczny trend wpływający na rynek w ostatnich latach. Wyraźnie widać, że część mleczarzy rozpoznaje oczekiwania konsumentów, choć częściej inwestują w produkcję i sprzedaż bioproduktów fermentowanych i bioprzekąsek mlecznych. W sklepach wielkopowierzchniowych wydzielane są specjalne miejsca do ekspozycji tego typu produktów. Są specjalnie oznakowane, a niektóre sieci przykładają do ich zaopatrzenia szczególną wagę. Jest to uzasadnione, gdyż coraz częściej wyroby produkowane przez gospodarstwa ekologiczne są przedmiotem zakupu.

Niestety podaż mleka ekologicznego z polskich gospodarstw na rynku jest nadal bardzo niska i spada. Spośród 11,3 tys. zwierząt utrzymywanych w gospodarstwach ekologicznych mleko jedynie od 6,5 tys. jest wykorzystywane do przetwórstwa ekologicznego. Reszta sprzedawana jest jako konwencjonalne, mimo że wyprodukowane jest zgodnie z zasadami gospodarstw ekologicznych. Bardzo często mleko ekologiczne jest sprowadzane do Polski z Litwy i Słowacji, gdzie jest znacznie tańsze od mleka krajowego.
Mleczarskie produkty ekologiczne przywozi się do nas także z Niemiec, Holandii i Austrii, gdzie ekologiczny chów bydła kwitnie (duże 100 ha gospodarstwa), a portfolio produktów jest bardzo bogate. Te wyroby są sprzedawane na naszym rynku taniej niż rodzime, podobnie jak litewskie lub słowackie.
Największe mleczarnie, które zainteresowały się przetwórstwem mleka ekologicznego na sery twarde to: Grupa Polmlek i Grupa Mlekovita. Jednym z najbardziej prężnych, choć niewielkich pod względem skali produkcji, jest Mleczarnia EkoŁukta.
Bez konserwantów i barwników
Kolejnym mocnym trendem jest zainteresowanie klientów i handlowców wyrobami bez konserwantów. Trend czystej etykiety i prosty skład jest bardzo dobrze postrzegany przez konsumentów, którzy unikają żywności z długą listą składników. Szereg tajemniczych liter i symboli odstrasza. Wśród firm, które wyraźnie zwracają uwagę na te zagadnienia są m.in. Grupa Mlekovita, Hochland Polska, Włoszczowa (OSM), Łowicz (OSM), Spomlek (SM), Grupa Polmlek, Ryki (SM) i litewski lider Žemaitijos pienas.
Bogactwo białka i wapnia

Kolejnym zagadnieniem poruszanym przez producentów serów jest wartość odżywcza, ze szczególnym podkreśleniem zawartości białka i wapnia. Informacje te mają charakter edukacyjny i sprzyjają bardziej świadomym decyzjom zakupowym. Informacje te uwypuklają m.in. Hochland Polska, Grupa Mlekovita, Grupa Polmlek i Ryki (SM).
Bez laktozy
Generalnie należy pamiętać, że sery żółte zawierają niewielką ilość laktozy. Niemniej jednak komunikowanie braku laktozy w kategorii serów podpuszczkowych znacznie ożywiło decyzje zakupowe osób zmagających się z nietolerancją laktozy. Produkty te to kolejny szeroko dyskutowany projekt mleczarski, który wpisuje się w rozwijanie produktów dedykowanych konkretnym grupom odbiorców. W tym przypadku dotyczy klientów omijających nabiał i niezdających sobie sprawy, że sery twarde nie zawierają laktozy. Tego typu produkty znajdują się w portfolio kilku firm.
Polski produkt z polskiego mleka
Widocznym i popularnym zabiegiem marketingowym jest uderzanie w nutę patriotyczną i lokalną. Na wielu opakowaniach pojawia się wyraźne zaznaczenie, że produkty pochodzą z polskich mleczarni, z polskiego mleka i są produktami polskimi. To nawiązywanie do patriotyzmu lokalnego nie jest niczym nowym w technikach marketingowych na świecie. W wielu zachodnich państwach z dumą podkreśla się krajowy i regionalny rodowód. Nie dziwi też podkreślanie wysiłku rolników i umiejętności wysokokwalifikowanych krajowych serowarów. Tego typu informacje znajdziemy na wyrobach mleczarni m.in. Łowicz (OSM), Grupa Mlekovita, Spomlek (SM) i Włoszczowa (OSM).
Ekskluzywność wpisana w produkt
Kolejną kategorią działań producentów jest podkreślanie wyjątkowości sensorycznej danego produktu. Dotyczy to szczególnie produktów z kategorii serów długodojrzewających cechujących się wybitnymi cechami organoleptycznymi. Do produktów takich należy zaliczyć sery m.in. Spomlek SM (Bursztyn, Rubin i Szafir), Grupa Mlekovita (linia Diamenty Konesera) i Włoszczowa OSM (ser Czarna Perła), Žemaitijos pienas (sery Džiugas).

Podpowiedzi kulinarne
Ciekawym pomysłem na zainteresowanie danym produktem jest dodawanie informacji o przeznaczeniu kulinarnym. O ile na wielu produktach spożywczych jest to popularna metoda promująca produkt, to sery rzadko posiadają tego typu informację. Tego typu zabieg marketingowy stosuje m.in. Spomlek (SM), który wskazuje, że jego produkty (takie jak np. Bursztyn, Szafir) mogą być stosowane jako zdrowa przekąska, składnik deski serowej oraz serwowane jako element dań na ciepło.

Polski rynek serów podpuszczkowych
Według analityków rynku sery podpuszczkowe cieszą się stabilną popularnością wśród konsumentów. Największe zainteresowanie budzą od lat sery typu holenderskiego tj. Gouda, Edamski oraz typu szwajcarskiego tj. Królewski, Sokół lub Włoszczowski typu ementaler. Szacuje się, że wartość rynku serów żółtych wynosi ponad 2 mld zł (szacunki producentów).
Wielu ekspertów wskazuje na rozwój segmentu serów długodojrzewających. Wynika to z ogólnej kondycji polskiej gospodarki, wzrostu poziomu życia i aspiracji polskiego społeczeństwa. Co ważne, więcej podróżujemy, poznajemy nowe miejsca i lokalne potrawy. Poszukujemy nowych smaków kulinarnych oraz produktów wyższej jakości. Wpisują się w to także sery podpuszczkowe. Oprócz tradycyjnego przeznaczenia coraz częściej stają się częścią wyszukanych potraw, są podawane jako przekąski, przystawki lub stanowią element deski serowej.
Na polskim rynku można spotkać szereg produktów wpisujących się w charakterystykę organoleptyczną serów typu szwajcarskiego. Największymi producentami są: Grupa Mlekovita, Mlekpol (SM), Sierpc (OSM), Spomlek (SM), Grupa Polmlek, Ryki (SM), Włoszczowa (OSM), Mońki (MSM) i Łowicz (OSM).




